پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات از راهاندازی نخستین شبکه پایلوت آزمایشگاهی و میدانی ارتباطات امن مبتنی بر فناوری «توزیع کلید کوانتومی» (QKD) خبر داد؛ اقدامی که میتواند گام مهمی در مسیر شکلگیری زیرساخت ملی ارتباطات کوانتومی ایران باشد.
به گزارش نبض ایران، محمدحسین شیخی، رئیس پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، با اعلام این خبر گفت توسعه فناوریهای کوانتومی، بهویژه در حوزه ارتباطات امن، یکی از محورهای مهم فعالیتهای پژوهشی و فناورانه کشور است.
ایران به سمت ارتباطات امن در عصر کوانتومی
رایانش کوانتومی در کنار ظرفیتهای گسترده محاسباتی، میتواند در آینده برخی روشهای متداول رمزنگاری را با چالش مواجه کند. به همین دلیل، کشورها از هماکنون توسعه راهکارهای ارتباطی ایمن در برابر تهدیدات عصر کوانتومی را دنبال میکنند.
در همین راستا، پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات با همکاری یک شرکت دانشبنیان داخلی، نخستین شبکه پایلوت آزمایشگاهی و میدانی VPN امن مبتنی بر IPsec را با بهرهگیری از فناوری توزیع کلید کوانتومی و بر بستر فیبر نوری طراحی و راهاندازی کرده است.
شبکه سهگرهی QKD چه ویژگیای دارد؟
این شبکه در قالب یک توپولوژی سهگرهی طراحی شده و امکان استفاده از کلیدهای توزیعشده به روش کوانتومی را برای افزایش امنیت ارتباطات فراهم میکند.
یکی از ویژگیهای مهم این طرح، امکان بهرهگیری از فناوری QKD بدون نیاز به تغییرات اساسی در معماری متداول شبکههای مبتنی بر IP است؛ موضوعی که میتواند مسیر استفاده از این فناوری در زیرساختهای ارتباطی موجود را هموارتر کند.
کاربرد در بانکها، انرژی و زیرساختهای حیاتی
رئیس پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، امنیت زیرساختهای ارتباطی را یکی از ارکان امنیت ملی دانست.
بر اساس این گزارش، فناوری توزیع کلید کوانتومی میتواند در آینده برای افزایش امنیت زیرساختهای حیاتی، مراکز اقتصادی، سامانههای بانکی، شبکههای انرژی و سایر بخشهای حساس مورد استفاده قرار گیرد و به افزایش تابآوری آنها در برابر تهدیدات سایبری کمک کند.
گام نخست برای شکلگیری زیرساخت ملی ارتباطات کوانتومی
شبکه راهاندازیشده علاوه بر کاربرد آزمایشی، بستری برای ارزیابی فنی، تدوین استانداردها و الزامات، بررسی مدلهای بهرهبرداری و آزمون فناوری در شرایط واقعی فراهم میکند.
به گفته شیخی، در گام بعدی توسعه شبکه ارتباطات کوانتومی کشور با همکاری شرکت ارتباطات زیرساخت دنبال خواهد شد.
رئیس پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، راهاندازی این پایلوت را آغاز مسیر توسعه شبکههای چندگرهی ارتباطات کوانتومی در کشور دانست و تأکید کرد این پروژه میتواند هسته اولیه شکلگیری زیرساخت ملی ارتباطات کوانتومی ایران باشد.
منبع: وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات
تنظیم و بازنویسی: نبض ایران