
تکمیل زنجیره ارزش، توسعه محصولات پلیمری، بومیسازی دانش فنی و اجرای طرحهای زیستمحیطی، محورهای اصلی برنامه توسعه پتروشیمی تبریز بهعنوان یکی از مجتمعهای صنعتی بزرگ شمال غرب کشور است.
شرکت پتروشیمی تبریز فعالیت خود را با هدف توسعه سرمایهگذاری در صنعت پتروشیمی، تأمین نیازهای داخلی، صرفهجویی ارزی و ایجاد اشتغال در منطقه آغاز کرد. عملیات احداث این مجتمع در سال ۱۳۶۹ آغاز شد و در سال ۱۳۷۵ به بهرهبرداری رسید.
این مجموعه با ظرفیت تولید سالانه ۸۷۰ هزار تن، طیف متنوعی از محصولات پلیمری و هیدروکربوری را تولید میکند و با اتکا به زیرساختهای عملیاتی، فناوریهای دارای لیسانس بینالمللی و توان فنی متخصصان داخلی، در زنجیره ارزش صنعت پتروشیمی کشور فعالیت دارد.

تأمین خوراک از شبکه پالایشگاهی و پتروشیمی کشور
تداوم تولید در پتروشیمی تبریز به تأمین پایدار خوراک و مدیریت جریان مواد اولیه وابسته است. نفتای سبک و سنگین، اتیلن گازی، گاز مایع، بنزن و استایرن از جمله خوراکهای اصلی این مجتمع به شمار میروند.
اتیلن مورد نیاز شرکت از طریق خط لوله سراسری اتیلن غرب و ایستگاه میاندوآب به مجتمع منتقل میشود. بخش عمده سایر خوراکها نیز از پالایشگاههای نفت تبریز، آبادان، کرمانشاه، شیراز و تهران و همچنین پتروشیمیهای پارس و شازند تأمین میشود.
اتصال به شبکه انتقال خوراک و برخورداری از زیرساختهای عملیاتی، از عوامل مؤثر در پشتیبانی از فعالیت تولیدی این مجموعه است.
تولید محصولات متنوع پلیمری و هیدروکربوری
محصولات پتروشیمی تبریز طیف گستردهای از نیازهای صنایع پاییندستی را پوشش میدهد. پلیاتیلن، پلیپروپیلن، پلیاستایرن معمولی، مقاوم و انبساطی، پلیمر مهندسی ABS و محصولات جانبی هیدروکربوری از جمله تولیدات این مجتمع هستند.
تولید این محصولات با بهرهگیری از فناوریهای دارای لیسانس شرکتهای بینالمللی انجام میشود. در کنار آن، طراحی و راهاندازی برخی واحدها به دست متخصصان داخلی، بیانگر ظرفیتهای فنی و مهندسی شرکت است.
بر اساس اطلاعات ارائهشده در معرفی شرکت، واحدهای بوتادین، ABS، پلیاستایرن و سایر بخشهای تولیدی از فناوریهای متنوع بینالمللی استفاده میکنند و واحدهایی نیز با طراحی و توان مهندسی داخلی به بهرهبرداری رسیدهاند.
توسعه زیرساختهای جانبی و پشتیبانی تولید
توسعه یک مجتمع صنعتی تنها به افزایش تولید محصولات اصلی محدود نمیشود و زیرساختهای جانبی نیز در پایداری فعالیت آن نقش دارند.
احداث واحد تزریق پالت با ظرفیت سالانه ۲۲۰ هزار عدد، یکی از اقدامات پتروشیمی تبریز در این حوزه است. مواد پلیمری مورد نیاز این واحد در داخل مجتمع تولید میشود و امکان افزایش ظرفیت آن تا دو برابر ظرفیت فعلی نیز پیشبینی شده است.
صادرات و حضور در بازارهای بینالمللی
موقعیت جغرافیایی پتروشیمی تبریز و نزدیکی آن به مسیرهای تجاری اروپا، زمینه مناسبی برای توسعه بازارهای صادراتی فراهم کرده است.
بخشی از محصولات این شرکت به بازارهای بینالمللی، از جمله کشورهای اروپایی و آسیایی، بهویژه کشورهای آسیای میانه و منطقه خاورمیانه صادر میشود. در کنار صادرات، تأمین نیاز صنایع داخلی نیز از کارکردهای این مجموعه در زنجیره ارزش صنعت پتروشیمی به شمار میرود.
بومیسازی دانش فنی و توسعه گریدهای تخصصی
تدوین دانش فنی و بومیسازی تولید گریدهای مختلف، بخشی از فعالیتهای تحقیقاتی و پژوهشی پتروشیمی تبریز است.
بر اساس اطلاعات شرکت، تولید گریدهایی از پلیاستایرن معمولی، پلیاتیلن سنگین و محصولات ABS، از جمله ABS با گریدهای SV0157 و WB290، در کنار گریدهای رنگی متنوع، در زمره دستاوردهای پژوهشی و فنی این مجموعه قرار دارد.
توسعه این محصولات میتواند در پاسخگویی به نیاز صنایع پاییندستی و افزایش تنوع سبد تولید نقش داشته باشد.
هدفگذاری برای افزایش ظرفیت تولید به ۱.۵ میلیون تن
راهبرد توسعه پتروشیمی تبریز بر تکمیل زنجیره ارزش و افزایش ظرفیت تولید متمرکز است. بر همین اساس، دستیابی به ظرفیت تولید سالانه یک میلیون و ۵۰۰ هزار تن بهعنوان یکی از مهمترین اهداف توسعهای شرکت مطرح شده است.
اتصال به خط لوله سراسری اتیلن غرب در سال ۱۳۹۹ و افزایش ظرفیت ذخیرهسازی خوراکهای مختلف، از اقدامات انجامشده برای تقویت پایداری تأمین مواد اولیه است. بازنگری در مقادیر طراحی مصرف خوراک نیز با هدف افزایش انعطافپذیری در تأمین مواد اولیه دنبال میشود.
از جمله طرحهای توسعهای اعلامشده برای این مجتمع میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- احداث واحد جدید اتیلبنزن و استایرن مونومر با هدف رفع چالش کمبود استایرن در کشور؛
- احداث واحد پلیاتیلن سنگین با ظرفیت سالانه ۳۱۰ هزار تن و با تکیه بر دانش فنی بومی؛
- توسعه واحدهای ABS برای تأمین نیاز صنایع داخلی و بهبود کیفیت محصولات.
اجرای این طرحها در صورت تکمیل و بهرهبرداری، میتواند به توسعه سبد محصولات، تکمیل زنجیره ارزش و افزایش ظرفیت تولید شرکت کمک کند.
اقدامات زیستمحیطی و حرکت بهسوی صنعت سبز
پتروشیمی تبریز در کنار برنامههای توسعه تولید، اقداماتی را برای کاهش آثار زیستمحیطی فعالیتهای صنعتی دنبال کرده است.
پوششگذاری حوضچههای تصفیه پساب صنعتی، اجرای پروژههای بازیافت در واحدهای مرتبط و توسعه فضای سبز، از جمله اقدامات اعلامشده شرکت در حوزه محیط زیست است.
وجود حدود ۱۲۰ هکتار جنگل در مجموعه نیز از ویژگیهای شاخص این مجتمع عنوان شده است؛ ویژگیای که در معرفی سازمانی شرکت، جایگاه آن را بهعنوان «نگین سبز صنعت پتروشیمی ایران» برجسته میکند.
همچنین پروژه انتقال و تصفیه پساب شهر تبریز با ظرفیت سالانه ۱۵ میلیون مترمکعب تعریف شده است. هدف این پروژه، استفاده از پساب تصفیهشده و جایگزینی آن با آب انتقالی از خط لوله زرینرود برای شرکتهای پتروشیمی و پالایش نفت تبریز عنوان شده است.
افتخارات و گواهینامههای پتروشیمی تبریز
این شرکت در طول فعالیت خود، افتخارات و گواهینامههای متعددی کسب کرده است که از جمله آنها میتوان به دریافت گواهینامه شرکتهای برتر ایرانی، تندیس بلورین جایزه تعالی صنعت پتروشیمی طی سه سال متوالی، گواهی عدم آلایندگی زیستمحیطی، تندیس عرضه اعتباری محصولات پتروشیمی، گواهینامه کیفیت در تولید و رضایتمندی مشتری، تندیس صادرکننده ممتاز استان آذربایجان شرقی و تندیس واحد صنعتی نمونه فرآوردههای نفتی اشاره کرد.
چشمانداز توسعه پتروشیمی تبریز
پتروشیمی تبریز با تکیه بر تجربه عملیاتی، زیرساختهای تولید، دانش فنی، نیروی انسانی متخصص و برنامههای توسعهای، به دنبال افزایش ظرفیت تولید و تکمیل زنجیره ارزش خود است.
تحقق هدف تولید سالانه ۱.۵ میلیون تن، توسعه محصولات تخصصی، تقویت پایداری تأمین خوراک و اجرای طرحهای زیستمحیطی، از محورهایی است که میتواند مسیر آینده این مجتمع را در صنعت پتروشیمی کشور شکل دهد.
منبع اطلاعات: متن معرفی سازمانی شرکت پتروشیمی تبریز. ظرفیتها و اهداف توسعهای بیانشده، بر اساس اطلاعات ارائهشده از سوی شرکت درج شدهاند.